تبلیغات
اللهم عجل لولیک الفرج و سهل مخرجه - مباحث ابتدایی - برای تازه واردین بورس!

مباحث ابتدایی - برای تازه واردین بورس!

نویسنده : MohoMo دوشنبه 23 دی 1392 00:16  •    ارسال شده در: بورس و اوراق بهادار

باسمه تعالی

مباحث اولیه خرید و فروش سهام

برای روشهای افزایش سرمایه به انتهای این صفحه مراجعه كنید!

مبحث این قسمت فقط به درد تازه كارها میخورد

من در اردیبهشت ماه سال 1383 وارد بورس شدم در حالی كه هیچ اطلاعاتی از بورس نداشتم و بیشتر روی حرف دیگران خرید می كردم و چون خیلی علاقه مند به پویا بودن پولهام داشتم بورس رو انتخاب كردم. و تجربه اولم بد نشد. هرجند تا الان سود نكردم (یعنی سودهام با ضررهای خیلی سنگینی مثل فاراك مواجه شد كه باعث شد نه ضرر كنم و نه سود. ولی خوب تجربه بدی نبود و به هیچ وجه ناراحت نیستم.) یادمه اون موقع آقای مددی تو سایت پارس نوشته بود اگه سود كردم كه به پولهام اضافه میشه و اگه ضرر كردم میذارمش به حساب تجربه ای كه كسب كردم.

و اما غرض از این نوشته ها این بود كه بگم اون اولها كه من روی اصطلاحات ابتدایی بورس هم مشكل داشتم و خیلی دنبال مرجع میگشتم. حتی اینكه چجوری میشه خرید كرد یا برای اولین بار وارد بورس بشم. و خیلی طول كشید تا بتونم اینها رو بفهمم. چون معمولا كسی از این چیزای پیش پا افتاده چیزی نمی نوشت و من هم مجبور بودم برای هر كدومش یه بار سوال كنم. بنابر این تصمیم گرفتم یه كمكی به اونهایی اطلاعاتشون مثل اطلاعات من در اردیبهشت ماه هست بكنم. فاندامنتال و تكنیكال كه بلد نیستیم!

چگونه سهم بخریم یا بفروشیم؟
هر شخص می تواند برای خود یا موكل خود اقدام به خرید و فروش سهام شركتهایی كه در بورس پذیرفته شده اند و نماد معاملاتی آنها در تابلوی بورس درج شده است نماید. این امر توسط كارگزارهای بورس اوراق بهادار كه دارای مجوز رسمی از سازمان بورس می باشند انجام می پذیرد. تعداد این كارگزارها محدود بوده و بنا بر سیاستهای سازمان بورس در مقاطع مختلف (كم؟!!!) یا زیاد می شود. آدرس این كارگزارها نیز در سایت اینترنتی سازمان بورس درج شده است هرچند كه به روز نیست و بعضی از آدرسها غلط هستند. این كه از كدام كارگزار برای خرید و فروش استفاده كنید بسته به خودتان دارد. برای یكی مثل من نزدیكی به محل زندگی ام از همه مهمتر است بنابراین كارگزاری را انتخاب كردم كه با یك كورس ماشین بتوانم به آنجا بروم. در خرید و فروش سهام كارگزارها سیاستهای مختلفی دارند. بعضیها درخواستهای هر روز را روز بعد انجام می دهند و برای اینكه در خواست شما در همان روز انجام شود بایستی قبل از ساعت 8 به محل كارگزاری مراجعه و درخواستها را پر نموده باشید. این در حالی است كه بعضیها در همان روز درخواست خرید را انجام می دهند. اگه تبلیغ حساب نمیشد دونه دونه اسم میبردم. یا مثلا بعضیها خریدهای زیر سقف مشخصی انجام نمیدهند. مثلا میگن ما زیر یك میلیون تومان خرید نمیكنیم و عجیبترینش اینكه یكی از دوستان به یك كارگزاری مراجعه كرد و بهش گفتن ما اینجا فقط غدیر میخریم. از بحث كارگزاریها بیایم بیرون!

هر شخص برای خرید و فروش باید كد بورس كه یك كد منحصر به فرد است داشته باشد. با اولین درخواست خریدی كه بدهید كارگزار خریدار برایتان یك كد بورس از سازمان بورس دریافت میكند. دریافت كد بورس هزینه ای ندارد و بعضی از كارگزاریها بدون درخواست خرید هم برایتان كد بورس دریافت میكنند. در حالی كه برخی دیگر تنها با اولین درخواست خرید كد بورس میگیرند. دریافت كد بورس 2 روز اداری طول میكشد. بنابراین اگر برای اولین بار درخواست خرید دهید بسته به كارگزار بین 2 تا 4 روز خریدتان طول میكشد. مثل كارگزار من كه روز اول كه درخواست دادم روز دوم درخواستم رفت تو لیست كارها و روز چهارم كد رو گرفتند و روز پنجم خرید كردند هر چند به نفعم شد :D چون كلی از سهامها رو تو كمترین قیمتهای اون هفته خریدند! راستی برای دریافت كد شناسنامه و یك كپی از اون لازمه! بادتون نره!

درخواست خرید: برای درخواست خرید باید حتما قبلا مبلغ سرمایه گذاری را به حساب بانكی كارگزار واریز نموده (البته نورچشمیها قضیه شون فرق داره!) و فیش بانكی را به همراه فرم درخواست خرید كه از كارگزار دریافت می كنید به كارگزار تحویل نمایید. كارگزار حق دریافت پول نقد را ندارد. فرم خرید یك فرم ساده سه برگی است كه در اون مشخصات خود را به همراه كد وارد می كنید. (اگر اولین خریدتان است و كد ندارید جای كد را خالی بگذارید) قسمت اصلی فرم مربوط به درخواست سهم مورد نظر است كه بایستی در آن قسمت نام سهم یا نماد آن و مبلغ سرمایه گذاری یا تعداد سهم را مشخص نمایید. من كه همیشه فقط مبلغ سرمایه گذاری رو پر میكنم. چون برای من میزان پول مهمه و نه تعداد سهم. یه قسمت هم داره كه حداكثر قیمت سهم رو مشخص میكنه. مثلا شما یه سهمی كه الان قیمتش 520 تومان هست رو سفارش خرید میدهید ولی خوب ممكنه به خاطر صف خرید بودن سهم كارگزار نتونه تا چند روز براتون خرید كنه و وقتی قیمتش حسابی رفت بالا تازه نوبت شما بشه و مثلا تو قیمت 620 تومان برای شما خرید بشه كه برای شما به صرفه نباشه. میتونید با محدود كردن حد بالای قیمت به قیمت مورد نظر (مثلا 580) از ضرر احتمالی جلوگیری كنید. یادتون نره كه حتما درخواست رو امضا كنید! من یه بار به خاطر امضا نكردن فرم مجبور شدم دوباره برگردم به كارگزاری! اینكه میبینید یك كارگزار با موبایل یا از طریق اینترنت خرید و فروش میكنه و طرف امضا نمیكنه به خاطر وكالتی كه خریدار قبلا به كارگزار داده.
البته اگه این آیین نامه خرید و فروش الكترونیكی سهام اجرایی بشه كه واقعا محشره! البته گفتن تا آخر سال تمام كارگزاریها باید اجراییش كنند. خدا از دهنتون بشنوه!

راستی همواره 0.75 درصد از مبلغ معامله شده به عنوان تسهیلات و خدمات بورس از خریدار دریافت میشه كه اونو از مبلغ سرمایه گذاری كم میكنن. یعنی لازم نیست جداگانه پولی بپردازید. خودشون اتوماتیك از روی مبلغ سرمایه گذاری كسرش میكنند. از این مبلغ 0.25 درصد مال كارگزاری و بقیه اش مال بورسه. یه چیز دیگه هم اینكه فكر نكنید اگه مثلا 500000 تومان درخواست خرید دادید این مبلغ دقیقا خرید میشه! خریدها معمولا یه پسمونده هم دارند. مثلا كلیه هزینه های مربوطه میشه 497000 تومان كه مابقی پولتون یعنی 3000 تومان نزد كارگزار محفوظه و میتونید اونو نقدا از كارگزار دریافتش كنید یا بذارید با خریدهای بعدیتون جمع بشه و وقتی مبلغ زیادی شد به همراه یه خریده دیگه از اون مبلغ جهت خرید استفاده كنید.. 

درخواست فروش: درخواست فروش عین درخواست خرید میمونه ولی چهار برگ هست (خدا پدر و مادر اونی كه كاربن رو اختراع كرد بیامرزه :D ) در اینجا هم میتونید حداقل قیمت فروش رو محدود كنید. و بعدش اینكه از كل مبلغ معامله شده این دفعه 1.25 درصد كم میشه كه نیم درصد اضافیش مال مالیاته! اینكه بعد از فروش با پولتون چیكار كنن بستگی به شما و كارگزارتون داره! میتونید بگید براتون چك صادر كنن. یا بریزن به حساب بانكیتون یا از محل فروش مجددا خرید كنند. اگه میخواهید از محل فروش خرید صورت بگیره باید یك فرم خرید هم پر كنید و تو قسمت مربوط به شماره فیش بنویسید خرید از محل فروش فلان. و تو قسمت فروش هم بنویسید جهت خرید فلان سهم.

خب تا اینجا شد دو درصد. یعنی تو یه خرید و فروش كامل شما 2% از مبلغ سرمایه گذاریتان را از دست میدهید. یه موقعی میخواستن افزایشش بدن به 5 درصد :O.

نماد شركت
هر شركت بورسی دارای یك نماد هست كه به وسیله این نماد در تابلوی بورس نمایش داده میشود. معمولا هم اولین حرف هر نماد نشاندهنده نوع صنعت هست: (خ برای صنعت خودرو : خبهمن خودرو و ...) (و برای سرمایه گذاریها مثل : ونیرو – وملت – وكار – وتوس - ...) برای اینكه این نماد ها پیدا كنید میتونید به سایتهای بورسی مراجعه كنید مثلhttp://www.abanbroker.com یا http://www.bmibourse.com یا ....

قیمت سهم
قیمت سهم در هر روز بسته به تقاضاهای مربوطه تعیین میگردد و میتواند بین مثبت و منفی 5 درصد تغییر كند. (یه موقعی این درصد یك بود!) خوب آخر سر هم برای اینكه قیمت بسته شدن رو تعیین كنند یه میانگین وزنی كه فرمولشو دوستان دیگر بهتر میدونند از كل خرید و فروشها صورت میگیره (شاید باورتون نشه ولی تا همین چند وقت پیش ها - فكر كنم اوایل سال قبل- فقط آخرین قیمت معامله مهم بود! و كافی بود دو تا كارگزار یه معامله صوری در آخرین لحظات رو قیمت دلخواهشون انجام بدن و ...). محدوده تغییرات روز بعد نسبت به قیمت بسته شدن روز قبل صورت میگیره. یعنی وقتی میگن یه سهم مثبت 5 درصد افزایش قیمتی داشته یعنی نسبت به قیمت بسته شدن روز قبل (قیمت Close) اینقدر افزایش داشته. 
مهمترین نكته در تعیین قیمت بسته شدن حجم مبنا هست. حجم مبنای شركتهای مختلف متفاوت هست. وقتی یه شركت حجم مبناش مثلا یك میلیون سهم باشه و كل روز مثبت 5 هم باشه تنها در صورتی قیمت بسته شدنش با مثبت 5 بسته میشه كه حداقل یك میلیون سهم ازش معامله شده باشه وگرنه به همون نسبت از افزایشش كاسته میشه! مثلا اگه تنها 200000 سهم معامله بشه آخر روز تنها یك درصد به قیمت سهم اضافه میشه!
خب تا اینجا هم نقش سهامدار عمده معلوم شد. هركاری كه دلش بخواد میكنه. مخصوصا اگه حقیقی باشه! قضیه وك...... بماند! یا همین نون بربری (صدرا)ی خودمون! یك میلیون تقاضای خرید داشت ولی دریغ از یه خورده عرضه! با اینكه یه روز كامل مثبت پنج بود آخر روز فقط چند ریال افزایش قیمتی داشت!

بعضی مواقع هم میبینید كه نوسانات قیمت سهم از حدود مثبت و منفی 5 درصد تجاوز میكند. این مورد هنگامی اتفاق می افتد كه نماد معاملاتی شركت به هر دلیلی بسته بوده و بعد از مدتی مجددا باز شده است. در این حالت هیچ محدودیتی وجود ندارد و سهم میتواند هرمقداری كه دلش بخواهد نوسان كند كه برای بعضیها این نوسانات خیلی خوشایند بوده مثل اونهایی كه مخابراتی راه دور داشتند و بعد از باز شدن نماد معاملاتی شركت با افزایش 100 درصدی مواجه شدند. یا اونهایی كه مثلا ملی سرب و روی داشتند و با 300 درصد افزایش قیمتی بعد از باز شدن مواجه میشوند. بعضیها هم مثل من كه فاراك داشتند و 36% كاهش قیمت نوش جان كردند. خب این نوسانات هم باید طوری باشد كه به درستی انجام گرفته باشد. یا حداقل به مذاق بعضیها خوش بیاید. وگرنه سازمان بورس میتواند معاملات روز را باطل نماید. مثل بازشدن گازلوله و پتروشیمی اراك مدتی پیش.

اصطلاحات: 
خب این بخش رو عینا از روزنامه دنیای اقتصاد كپی میكنم.

خب فعلا سایتش جواب نمیده بمونه برای بعد.

توقف نماد معاملاتی
نماد معاملاتی یك شركت میتواند به دلایل گوناگونی نظیر درخواست اطلاعات جدید از شركت- مجمع عمومی سالیانه – مجمع فوق العاده – افزایش سرمایه – تعدیل EPS – جابجایی سهام شركت توسط سهامدار اصلی و ... متوقف كردد. در این حالت هیچ معامله ای روی سهم انجام نمیگیرد تا وقتی كه سازمان بورس مجوز بازگشایی مجدد نماد را اعلام نماید. بازگشایی مجدد میتواند از چند روز تا چند ماه طول بكشد. مثل اتفاقی كه برای فاراك افتاد و بعد از چند ماه باز شد اون هم با چه قیمتی   . 
مجمع عمومی سالیانه
در مجمع عمومی سالیانه شركتها ترازنامه مالی شركتها بررسی میگردد و میزان سود و زیان شركت در سال مالی گذشته بررسی میگردد و در مورد سود شركت تصمیم گیری میشود. مجامع عمومی سالیانه بایستی حداكثر ظرف مدت 4 ماه از پایان سال مالی برگزار گردد و كلیه سهامداران مجاز به شركت در آن هستند. اینكه سال مالی هر شركتی كی میباشد بستگی به شركت دارد و برای فهمیدن آن میتوانید به سایتهای بورسی مثلhttp://www.parsportfolio.com یا روزنامه های اقتصادی مثل روزنامه دنیای اقتصاد http://www.donya-e-eqtesad.com مراجعه نمایید. 
تصمیم گیری در مورد سود سالیانه شركت بستگی به نظر سهامداران و اساسنامه شركت دارد. بعضی شركتها مثل بوعلی خیلی زود و مرتب اقدام به برگزاری مجمع نموده و بخش اعظم سود حاصله از شركت را به صورت نقدی بین سهامداران تقسیم میكنند و خیلی زود هم این سود دست سهامداران میرسد. بعضی دیگر هم از سود بدست آمده جهت افزایش سرمایه از محل اندوخته استفاده می كنند. كلا تمام این تصمیمات بستگی به نظر هیات مدیره و رای سهامداران بستگی داره كه خب طبیعتا سهامدار عمده رایش از همه مهمتره! شما هم به عنوان سهامدار حق رای دارید ولی خب چند درصد میشه ؟!!!!!
كلا اگه یه شركت تصمیم به تقسیم سود به صورت نقدی بین سهامداران بگیره بایستی حداكثر ظرف 8 ماه از برگزاری مجمع سود را به سهامدار پرداخت نماید. راستی این سود به چه كسانی تعلق می گیرد؟ من خودم اون اولها فكر میكردم بایستی مثل بانك 1 سال با شركت بمونم تا به من سود بده! ولی خب اینطور نیست! هر كسی كه قبل از مجمع عمومی صاحب سهم باشه چه یه روز قبل از بسته شدن نماد و چه 6 ماه قبل از بسته شدن نماد سود بهش تعلق میگیره. حتی اگه بعد از باز شدن نماد سهام خود را بفروشد موقع تقسیم سود میتواند ان را دریافت كند! مثال: شخصی در تاریخ 15 مهر 1383 1000 سهم بوعلی را خریداری میكند. بوعلی در مجمع 20 مهر بر اساس ترازنامه سال مالی گذشته منتهی به 31/6/1383 55 تومان سود نقدی تصویب میكند و تصمیم به پرداخت آن در تاریخ 2 آبان به سهامدار مینماید. سهامدار در تاریخ 25 مهر پس از بازگشایی نماد شركت اقدام به فروش سهام خود میكند. این سهامدار میتواند با اینكه سهام خود را به فروش رسانده با همراه داشتن كارت شناسایی در تاریخ 2 آبان سود خود را دریافت كند.
موقع افزایش سرمایه هم همین قانون برقراره. كسی كه قبل از افزایش دارای سهم بوده باشه افزایش سرمایه به اون تعلق میگیره.

بقیه در ادامه مطلب 
در مورد اصطلاحات بورسی كه میخواستم از روزنامه اقتصاد كپی كنم بالاخره تونستم از سایتش اینا رو بردارم كه به همراه جدول سهام روز چهارشنبه 21/7/1383 هست. یه مقدار هم توضیح جلوی بعضی سطرها نوشتم ( یعنی میشه با اندكی تصرف و تلخیص :D )

مفاهیم جداول‌

جدول معرفی بنیادی سهام‌ روزنامه اقتصاد

‌آخرین قیمت: 

عبارت است از قیمتی كه پس از اعمال حجم مبنا از طرف سازمان بورس اعلام می‌شود. (این قیمت لزوما آخرین قیمت مورد معامله نمی‌باشد.) در مورد این حجم مبنا هم كه قبلا توضیح دادم ولی خوب دنیای اقتصاد هم یه توضیح نوشته كه خوبه:

حجم مبنا: 

بر اساس تعریف سازمان بورس، تعداد سهامی است كه هر روز باید مورد داد و ستد قرار گیرد، تا قیمت سهم معادل 5 درصد برای آغاز معاملات روز بعد تغییر یابد. این میزان معادل هشت ده هزارم تعداد كل سهام هر شركت است.

Earning Per Share) EPS): 

میزان سود هر سهم شركت در یك سال مالی. كه معمولا به صورت پیشبینی هست. وقتی كه میگن یه شركت میخواهد تعدیل بده یعنی اینكه میخواد پیشبینی سودش رو تغییر بده. اگه این پیشبینی بیشتر از پیشبینی قبل باشه بهش میگن تعدیل مثبت و اگه خدای نكرده كمتر باشه (مثل آذراب) میشه تعدیل منفی. عموما تعدیل مثبت رو با همون اسم تعدیل ای پی اس میشناسن.

تعدیل مثبت معمولا به افزایش قیمتی یك سهم می انجامه. اما لزوما اینطور نیست. ممكنه رشد قیمتی یك سهم قبلا به خاطر پیشبینیهای موجود در زمینه تعدیل ای پی اس انجام شده باشه و یا به هزار و یك دلیل دیگه از جمله سیاستهای خود شركت یا اصلاح قیمت (به قول آقای مددی) حتی بعد از تعدیل قیمت كم هم بشه!‌ مثل اتفاقی كه برای توسعه صنعتی افتاد!

درصد پوشش EPS :

میزان سود محقق شده هر سهم از مبلغ پیش‌بینی شده برای یك دوره زمانی.

دوره : 

مدت‌های زمانی 3، 6 ، 9 و 12 ماهه كه شركت‌های بورسی طبق قانون موظف به اعلا‌م صورت‌های مالی خود هستند.

تاریخ گزارش:

زمان ارائه ترازنامه شركت به بورس و تبیین عملكرد شركت كه به‌صورت دوره‌ای به بورس گزارش داده می‌شود. 

Price/Earning) P/E) :

نسبت قیمت به سود كه نشانگر دوره بازگشت سرمایه‌گذاری است. اینجا سود یعنی همون ای پی اس . اگه یه شركت پی به ای 2 داشته باشه یعنی سود سرمایه گذاری شما بعد از 2 سال برابر خود سرمایه گذاریتون میشه. 

خب بعضیها تنها با همین پی به ای در مورد خرید و فروش تصمیم میگیرند. البته نه اینكه كار درستی باشه ها. مقاله های زیادی هستند كه میگن تنها به اتكای پی به ای خرید و فروش نكنید! ولی منظورم از نقل اینها این بود كه بگم پی به ای نسبت مهمیه!

در محاوره عمومی میگن پی به ای پایین نشاندهنده ریسك كمتر و در عوض سود كمتر (از لحاظ افزایش قیمت سهم) است و پی به ای بیشتر نشاندهنده ریسك بیشتر ولی نشاندهنده سود بیشتر است. اما آیا لزوما اینطور است؟ نه!‌ حداقل علی مددی كه میگه نه!‌ تازه یكبار نزدیك بود سر یه همچین حرفی از یكی از تالار بورسیها كتك بخوره!‌ :D >

درصد تقسیم سود: 

نسبت سود نقدی تقسیم شده بین سهامداران در تاریخ مجمع عمومی عادی سالیانه به سود اعلا‌م شده شركت. مثل بوعلی كه بیش از 90 درصد سود رو بصورت نقدی به سهامدارنش واگذار كرد.

تاریخ معامله: 

آخرین تاریخی كه سهم در بورس مورد معامله قرار گرفته است.

سال مالی: 

عبارت است از زمان پایان یك دوره فعالیت مالی یك ساله شركت. كه همانطور كه گفتم برای شركتها مختلف متفاوته ولی خوب عموما اواخر فصلها میباشد.

سرمایه: 

عبارت است از میزان آورده سهامداران برای فعالیت شركت كه به ثبت رسیده است. یعنی همون قیمت اسمی صد تومن كه به ازای هر سهم میگیرن ضرب در صد!

جدول عرضه و تقاضا

نوسان:

میزان تغییرات ریالی قیمت هر سهم در جهت مثبت یا منفی.

درصد نوسان: 

نسبت تغییر قیمت سهم به قیمت روز قبل آن.

بهترین عرضه: 

عبارت است از كمترین قیمت پیشنهادی برای فروش سهم هر شركت.

بهترین تقاضا:

عبارت است از بیشترین قیمت پیشنهادی برای خرید سهم هر شركت. 

خالص تقاضا: 

عبارت است از تفاضل بین ارزش ریالی بهترین تقاضا و بهترین عرضه.

جدول آمار روزانه داد و ستد سهام‌

تعداد: 

عبارت است از تعداد سهام معامله شده هر شركت در طول معاملات روزانه بورس.

پایین‌ترین:

عبارت است از پایین‌ترین قیمت معامله شده سهم در طول معاملات روزانه بورس (لازم به تذكر است كه سهام هر شركت در طول معاملات بورس به قیمت‌های متفاوت مورد معامله قرار می‌گیرد.)

بالاترین: 

عبارت است از بالاترین قیمت معامله شده سهم در طول معاملات روزانه بورس.

قبلی: 

قیمت سهم در معاملات روز قبل.

نفر:

تعداد اشخاص حقیقی یا حقوقی كه مبادرت به داد و ستد سهم هر شركت در طول معاملات روزانه كرده‌اند.

دفعه: 

تعداد داد و ستد سهم هر شركت در طول معاملات روزانه بورس.

جمع معامله: 

ارزش كل داد و ستد سهام هر شركت در طول معاملا‌ت روزانه بورس.

تهیه و تدوین جداول از گروه بورس روزنامه دنیای اقتصاد



برگه سهام:

بعد از اینكه شما تقاضای خرید یك سهم رو دادید و كارگزار اونو خرید حداق 8 روز کاری طول میکشه تا برگه سهامتون حاضر بشه. این برگه سهام به منزله سند مالکیت سهام برای شما است که در آن میزان سرمایه شرکت و مقدار مشارکت شما در سرمایه شرکت (که همون تعداد سهام میشه) در اون ذکر شده. اگر شما مجددا اقدام به خرید سهام از شرکتی که قبلا سهامدار اون بودید بکنید میزان جدید سهام خریداری شده به میزان قبلیش جمع میشه و تو سند جدید نوشته میشه! بنابراین برگه قبلی سهام ارزشی نداره. مثال: شما 5000 سهم صنعتی بهشهر رو در اردیبهشت ماه خریدید. حالا تو مهر ماه مثلا 3000 تای دیگه خرید میکنید. بنابراین توی سند سهام اخیر شما درج میشه که شما صاحب 8000 سهم از این شرکت هستین ودیگه سند قبلی اعتبار نداره!

برای دریافت سند سهامتون میتونید بعد از طی شدن 8 روز کاری (یا دیرتر :> ) به کارگزاری مراجعه و اون رو دریافت کنید.
به همراه سند سهام یه اعلامیه خرید و فروش هم میدن که مثل فاکتور خرید و فروش میمونه و در اون قیمت خریداری شده به همراه مبلغ خریداری شده و هزینه های کسری مربوطه ذکر شده و اصولا ارزش مالی نداره. فقط برای اطلاع خودتون لازمه که بدونید سهامتون با چه قیمتی خریداری شده. اگر هم احیانا به خاطر دیر مراجعه کردن اعلامیه رو بهتون ندادند نگران نباشید  . میتونید یه پرینت از خرید و فروشهاتون از کارگزار تقاضا کنید که توی اونهم این چیزها رو نوشته!

دریافت چک:
برای فروش توجه داشته باشید که لازم نیست تمام سهم از یک شرکت رو بفروشد. شما میتونید بخشی از سهام رو بفروشید و بخشی رو نگه دارید. حالا فرض کنید شما 8000 تا سهم غبشهر (همون صنعتی بهشهر) داشتید و 5000 تاشو فروختید. صدور چک برای شما 4 روز کاری طول میکشه! (بنابراین حواستون باشه سر اینکه امروز فلان سهام رو میفروشم و پولتو میدم حساب نکنید :D ).



اینهم روشهای افزایش سرمایه:


در بعضی از مواقع شركتها بنا بر سیاستهای خود و همچنین اهداف شركت نظیر سرمایه گذاری در طرحهای جدید تصمیم می گیرند كه سرمایه خود را افزایش دهد. افزایش سرمایه به كسانی تعلق میگیره كه موقع اعمال افزایش صاحب سهم باشند. مثال: بوعلی 100% افزایش سرمایه رو در تاریخ 20 مهر تصویب كرده و اونو در اختیار هیات مدیره قرار داده. خب هیات مدیره مثلا در تاریخ 20 دیماه افزایش رو اعمال میكنه. تنها كسانی كه در 20 دیماه صاحب سهم بوعلی باشند افزایش بهش تعلق میگیره. حالا میخواد این سهم رو 20 شهریور خریده باشه یا 20 آبان یا 20 آذر باور كنید هیچ فرقی در این زمینه نداره :D . همانطور كه قبلا گفته شد سرمایه شركت از تعداد سهام شركت ضرب در مقدار اسمی 100 تومان برای هر سهم به دست می آید. به طور مثال اگر شركتی دارای 100 میلیون سهم باشد سرمایه شركت برابر 100 میلیارد ریال یا 10 میلیار تومان خواهد بود. حال اگر شركتی تصمیم به افزایش سرمایه خود به میزان 20 میلیارد تومان داشته باشد اصطلاحا گفته میشود شركت تصمیم دارد 100% افزایش سرمایه دهد. یعنی سرمایه خود را دوبرابر كند و به عبارت دیگر تعداد سهام شركت دوبرابر یعنی 200 میلیون سهم گردد.. برای اینكار شركت نیازمند آن است كه میزان 10 میلیارد تومان نقدینگی جذب نماید. كه اینكار را باید به ازای دریافت مبلغ 100 تومان به ازای هر سهم به اجرا درآورد.
توجه داشته باشید كه سهامهای ناشی از افزایش سرمایه بنا بر سیاستهای شركت مدتی طول میكشد تا تبدیل به سهم گردند. 4 ماه؟ 5 ماه؟ 6 ماه؟ ...

افزایش سرمایه از محل اندوخته

فرض كنید شركتی به علت سود دهی سالیانه میزان 100 تومان به ازای هر سهم به سهامداران بدهكار باشد. و همین شركت قصد افزایش سرمایه به میزان 100% را داشته باشد. در این حالت شركت میتواند با توجه به نظر سهامداران (كه در مجامع تصمیم گیری می شود) بجای دریافت 100 تومان به ازای هر سهم از سهامداران از همان صد تومانی كه به هر سهم بدهكار است هزینه كند و دیگر هزینه ای از سهامداران دریافت نكند. به این نوع افزایش سرمایه افزایش از محل اندوخته گفته میشود و به سهامهای جدید سهام جایزه می گویند.

افزایش سرمایه از محل آورده

در این حالت شركت جهت افزایش سرمایه مقدار 100 تومان به صورت نقدی به ازای هر سهم دریافت میكند. به طور مثال همان شركت قبل را در نظر بگیرید. شخصی كه دارای 1000 سهم از این شركت باشد باید برای افزایش سرمایه مبلغ صد هزار تومان هزینه نماید. به سهامهای ناشی از این نوع افزایش سرمایه اصطلاحا حق تقدم گفته می شود. هر شخص می تواند سهامهای جدید ناشی از افزایش سرمایه (حق تقدمها) را نگهداری نماید و به ازای هر سهم 1000 ریال به شركت پرداخت نماید و یا اینكه بدون پرداخت مبلغی آن را به قیمت روز در بازار بورس به فروش برساند. عموما شركتها پس از افزایش سرمایه مدت 60 روز را جهت معاملات مربوط به حق تقدم سهم در نظر میگیرند. نماد معاملاتی حق تقدم از نماد شركت به علاوه حرف "ح" در انتهای نماد تشكیل میشود. به طور مثال نماد حق تقدم وملت، وملتح خواهد بود. مدت زمان معاملات حق تقدم از سوی شركت قابل تمدید میباشد. در این مدت سهامداران موظفند تكلیف حق تقدمها را مشخص نمایند: یا آنها را در بازار به فروش برسانند یا اینكه مبلغ اسمی سهم (1000 ریال) را به شركت پرداخت نمایند و منتظر بمانند تا حق تقدم به سهم تبدیل گردد. مدت زمانی كه طول میكشد تا حق تقدم به سهم تبدیل شود بستگی به سیاستهای شركت دارد و معمولا حداقل 4 ماهی طول میكشد. در صورتی كه افرادی از حق تقدمهای خود در مهلت مقرر استفاده ننمایند شركت راسا به فروش حق تقدمهای استفاده نشده از طریق سازمان بورس اقدام خواهد نمود و پس از كسر هزینه های مربوطه (همانند هزینه كارگزاری) وجوه حاصله را به حساب سهامداران واریز خواهد كرد. توجه داشته باشید اگر كسی مبلغ اسمی حق تقدمها را پرداخت كرده باشد و یا حق تقدم خریداری كرده باشد تا قبل از تبدیل شدن حق تقدم به سهم نمیتواند آنها را به فروش برساند.

قیمت سهام و حق تقدم بعد از افزایش سرمایه از محل آورده

هنگامی كه شركت افزایش سرمایه می دهد قیمت سهام نیز دستخوش تغییر میشود كه میزان تغییر بستگی به وضعیت شركت دارد. اگر وضعیت شركت را قبل و بعد از افزایش از نظر P/E و EPS ثابت فرض كنیم و قیمت سهمی را 1000 تومان قبل از افزایش سرمایه در نظر بگیریم و میزان افزایش را 100% در این صورت با توجه به اینكه 100 تومان نیز برای هر سهم جدید پرداخت شده است قیمت باز شدن سهم را میتوان 1100 تومان تقسیم بر 2 یعنی 550 تومان در نظر گرفت. قیمت حق تقدم نیز در حالت عادی حداقل 100 تومان ارزانتر خواهد بود. یعنی 450 تومان. ولی خب طبیعی است در شرایط عادی اگر قیمت حق تقدم 450 و قیمت سهم 550 باشد خب كسی دیگه دنبال حق تقدم نخواهد رفت. زیرا سری كه درد نمیكند را دستمال نمی بندند. حق تقدم حداقل چهار – پنج ماهی طول میكشد تا تبدیل به سهم شود و تا آن موقع هم نمیتوان آن را فروخت و 100 تومان قیمت اسمی هر سهم هم باید به شركت پرداخت شود ( این قسمت به صورت اتوماتیك توسط كارگزار خریدار انجام میشود) كه میرسیم به همون قیمت 550 تومان تازه اونم واسه حق تقدم! پس طبیعت ایجاب میكنه كه حق تقدم از قیمت سهم منهای صد هم كمتر باشه. مثل آنچه كه در مورد مثلا وملت با قیمت 315 تومان میبینید كه قیمت حق تقدم آن 180 تومان است.

ولی خب همیشه هم اینطور نیست. یك وقت به خاطر موفقیتهای یك شركت قیمت حق تقدمش به قیمت سهام هم میرسه! چجوری؟! خب فرض كنید سهام طوری صف خرید باشه كه اصلا نشه اونو تو این قیمتها خرید. از طرفی آنقدر شركت محكم هست كه برای دید بلند مدت عالی به نظر میاد. خب اگه اینهمه شواهد قوی وجود داشته باشه بعضیها حاضرند چون خود سهم رو گیر نمی آورند بروند و حق تقدم رو با همون قیمت بخرند. چون میدونند آینده درخشانی خواهد داشت! من پارسال تو بورس نبودم ولی میگن این صدرای نفرین شده یه همچین وضعیتی داشته!

افزایش سرمایه به صورت مخلوط (این اسم رو خودم انتخاب كردم)

فرض كنید شركتی میخواهد 100% افزایش سرمایه بدهد و از طرفی به ازای هر سهم 30 تومان اندوخته وجود داره. خب كاری كه بعضی از شركتها در این مواقع میكنند این است كه افزایش سرمایه رو به صورت 30% از محل اندوخته و 70 درصد از محل آورده در نظر میگیرند. اگه یه خورده فكر كنید میبینید همه چیز سر جاشه  

افزایش سرمایه از طریق صرف سهام

خب فرض كنید شركتی 100% افزایش سرمایه را از محل آورده اعمال نماید. یك نفر كه 10000 سهم از شركت رو داشته باشه باید برای این افزایش یك میلیون تومن هزینه كنه! ولی خب بنده خدا یك میلیون نقد نداره كه بده (البته این یه مثاله گیر ندین كه چرا نداره :D) به نظر شما باید چیكار كنه؟ خب فرض كنید قیمت حق تقدم این سهم تو بازار بورس 400 تومان باشه! اگه این فرد 2000 تا از حق تقدمهاشو بفروشه (حالا هزینه كارگزاری رو بیخیال بشین. حس محاسبه اش نیست :D) میشه چقدر؟ میشه 800هزار تومان كه با اون میتونه قیمت اسمی هر سهم رو برای حق تقدمهای باقیمانده اش (یعنی 8000 حق تقدم) به حساب شركت واریز كنه! زیاد سخت نبود كه ؟!!!! یه حساب كتاب كوچیك بود  

خب این چه ربطی به صرف سهام داشت؟ اگر دقت كنید میبینید در اینجا سهامدار بدون اینكه هیچ هزینه مالی متحمل بشه 80% از سهامهای جدید رو از آن خودش كرده درست مثل این بود كه شركت 80 درصد افزایش سرمایه از محل اندوخته داده باشه. جالبه نه؟ خب توی روش صرف سهام دقیقا همین كار صورت میگیره! شركت بجای اینكه بیاد و قیمت اسمی هر سهم رو از سهامداران خودش بگیره، میاد و اونو از طریق فروش بخشی از سهام جدید به صورت پذیره نویسی بدست میاره! مثل كاری كه غدیر و پارسیان انجام دادند. غدیر قصد داشت 50% افزیش سرمایه بده! خب اگه با قیمت 540 تومن پذیره نویسی انجام بده (كه انجام داد) چند درصد از این 50 درصد رو در پذیره نویسی بفروشه پول اسمی سهام بدست میاد ؟ خب من الان تعداد سهام غدیر رو یادم نیست. ولی خوب یه عدد روند مثل 100 میلیون رو تعداد سهام شركت غدیر درنظر بگیرید. چون داریم درصدی محاسبه میكنیم مشكلی پیش نمیاد! خب غدیر باید برای 50 میلیون سهم جدید 5 میلیارد تومان نقدینگی جذب كنه. 5 میلیارد تومن تقسیم بر 540 تومن (قیمت پذیره نویسی) میشه 9259300 سهم. یعنی اینقدر از سهام رو باید در پذیره نویسی بفروشه تا پول افزایش سرمایه در بیاد و دیگه لازم نیاشه از سهامداران قبلی پولی بگیره. خب این تعداد سهم تقسیم بر تعداد سهام كه 100 میلیون بود میشه چند درصد؟ میشه حدود 9.3 درصد. خب بقیه 40.7 درصد سهام به صورت جایزه به سهامداران قبلی میرسه! (راستی من الان كه اینها رو تایپ میكنم به اینترنت وصل نیستم و نمیدونم كه اینها رو درست محاسبه كردم و شركت هم همین اعداد رو داده یا نه! خدا كنه كه اینطوری باشه وگرنه خیلی ضایع میشه  ).

خب صرف سهام چند تا خوبی داره. اولا اینكه ملت جوگیر میشن وسریع سهامهای جدید به فروش میره! مثل غدیر كه در كمتر از دو روز فروخته شد و پارسیان كه 7 ساعته هپلی هپو شد! (آقا نزنید . من كه نگفتم خدای ناكرده پارسیان بده! ).
دوم اینكه اون بازیهای مربوط به 60 روز مهلت و از این حرفها وجود نداره و قاعدتا سهمهای جدید سریعتر باید به سهام عادی تبدیل بشن!


اگه متنش یه مقدار نامفهوم بود ببخشید  آخه من معمولا فی البداهه مینویسم :> و یه عادت بد دارم كه نمیتونم رو كاغذ بنویسم تا بعدا تصحیح كنم و بعد تایپش كنم  

ان شاء الله ادامه این بحث به تحلیلهای تكنیكال و فاندامنتال منجر بشه 



برچسب ها: بورس ، اموزش بورس ، تازه واردین بورس ، اموزش برای تازه واردین بورس ، حداقل سرمایه در بورس ، فوت وفن های بورس ، f ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 23 دی 1392 00:29

شنبه 18 شهریور 1396 10:48
I like the valuable info you provide in your articles.
I'll bookmark your blog and check again here frequently.

I'm quite certain I'll learn a lot of new stuff right
here! Good luck for the next!
سه شنبه 24 مرداد 1396 13:05
It's remarkable in support of me to have a website, which is useful designed for my know-how.

thanks admin
دوشنبه 9 مرداد 1396 21:52
wonderful put up, very informative. I wonder why the other specialists of this sector don't
notice this. You should continue your writing. I am sure,
you've a great readers' base already!
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 11:05
I blog often and I genuinely thank you for your content.
Your article has really peaked my interest. I am going
to bookmark your blog and keep checking for new details about
once per week. I opted in for your RSS feed too.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر